İşçilerin Tarihi
1970 e vardığımızda sendikal hareket ve iktidar arasındaki manzara şöyleydi: Birkaç yıldan beri Türk-İş (Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu) konfederal (üst) yönetimi, patronlar ve Süleyman Demirel in yönetimindeki AP (Adalet Partisi) hükümeti, 1967 de kurulduğundan beri gittikçe güçlenen ve etkisi Marmara Denizinin eteklerinin çok ötesine yayılan DİSK...
Söz / Sözün Özü
Sözleşmek. Konuşmak. Söyleşmek. Yazmak. Yayınlamak : Tarihe, kendi tarihimize bir iz bırakmak. Bir katkıda bulunmak. Ana, baba, hala, teyze, amca, dayı, nene, dede ve benzeri büyüklerimizle söyleşiler yapmak : -Sözün gösterilmesi- için onları söyleşi yaparken kamerayla ölümsüzleştirmek. Evet Sözlü Tarihi canlandırmak. Sözlü Tarih?in olanaklarından en iyi biçimde yararlanmak mümkün.
İşçi Sınıfı
Var mı(ydı)? Yok mu(ydu)? Uzun çok uzun yıllar tartışması yapıldı: Osmanlı İmparatorluğu?nda ve hemen sonrasında Türkiye Cumhuriyeti de işçi sınıfı var mıydı? Yok muydu? İşçi Hareketi Tarihi konusuna 1960?ların ortasından beri merak, hem de ne merak, sardığım için o tarihten beri bu konu beni de birinci derecede ilgilendirdi.
Değerler Rabbi
İnsan doğayla ayrımını algıladığı andan itibaren algısıyla algıladığı arasında bir bağın olduğunu sezer. İlk elden duyusal bilinç düzeyinde de olsa bunun nedenlerini, gördüklerinin gerisinde neyin var olduğunun arayışına da başlamış olur. Algının kendisi bir üçlemenin birliğidir: algılanan, algılayan ve algı. Algı, şiddeti ve biçimi ne...
Eski bir yanardağı Aborijin hikayesi
Uzun zaman önce, Avustralya?nın güneydoğusuna dört dev yaratık gelmiş. Üçü, kıtanın diğer bölgelerine yürüyüp gitmiş ancak biri yere çömelmiş. Vücudu, Budj Bim adındaki bir yanardağa, dişleri ise yanardağın lavlarına dönüşmüş. Günümüzde bilim insanları, bölgedeki Aborjin Gunditjmara halkı tarafından anlatılan bu masalın aslında geçmişe dayanan bazı temelleri olabileceğini düşünüyor.
Kötülüğün Sıradanlığı
Okullardaki tarih kitaplarının içeriğini hatırlayın; eğitim süreci içinde size öğretilen tarih sanat tarihi ya da bilim tarihi değil, ağırlıklı olarak savaş tarihidir. İnsanlık tarihi gerçekten de büyük savaşlar ve katliamlarla doludur. İnsanlığın tuttuğu kayıtların atılım yapması dolayısıyla yirminci yüzyıl içinde yer alan bu korkunç şiddet olaylarına daha detaylı olarak tanıklık etmekteyiz.
KAOTİKA
-En parlak yıldızlar en büyük kaostan doğar- (Nietzsche.) Evrende var olan her şey olduğu haliyle kendini ortaya koyuş biçimi olarak bir ifadedir, bu haliyle kendinde nasılsa öyledir. İnsan dışındaki her varlık verili haliyle zorunlu-doğal yasalılığın hükmü altındadır. Görünüşler her ne kadar değişiyor olsa da yasalılık değişmeden kalır.
Türk ulusunu Araplaştırma projesi
Amerikalı ünlü siyaset bilimci Samuel P. Huntington 1996 da yayınlanan kötü şöhretli kitabı -Uygarlıklar Çatışması: Dünya Düzeninin Yeniden-İnşası-nda dünyayı şu dokuz uygarlık kümesi arasında paylaştırır: Batı, Latin Amerika, Afrika, İslami, Çini (Sinic), Hindu, Ortodoks, Budist ve Japon. Huntington a göre dört ülke ise, son tahlilde bu kümelerden birinde yer...
Güney Afrika daki mağarada 170.000 yıllık küllerde bulunan kömürleşmiş parçalar, şimdiye kadar bilinen en eski pişirilmiş kök sebzeleri çıktı. Bulgular, gerçek -paleo diyetin- modern patateslere benzer şekilde karbonhidrat bakımından zengin birçok kavrulmuş sebzeyi içerdiğini gösteriyor. Araştırma lideri Lyn Wadley, Bence insanlar karbonhidratlar ve proteinlerin bir...
Türkiye’de 600 bin vatandaş açlık sınırında yaşarken günde 5 milyon ekmek çöpe atılıyor. Tüketim çılgınlığı almış başını giderken bilinçli tüketici olmanın zamanı gelmedi mi? Tüketimin tanımı, mal ve hizmetlerin insan ihtiyaçlarını karşılayacak biçimde kullanılmasıdır. Bu şekilde ihtiyaçların karşılanması insana bir fayda sağlar. ...Devamı.»
İnsan hem eylemlerinin ürünü hem de eylemlerinin tasarlayıp uygulayıcısıdır. Bu durum insanın iki yönlü bir varlık olduğunu bize söyler. O, bir yönüyle madde bir yönüyle manadır; bir önüyle yaratılmış bir yönüyle yaratandır, bir yönüyle sınırlı nesne bir yönüyle sonsuz öznedir. Sonuç olarak insan bu iki yönlü gerçekliğin, yaşamsal enerjinin birliğidir. ...Devamı.»
Nedir bu 'deep web' dedikleri? Kişisel sunucular kullanarak herkesin erişimine açık olmayan özel ağlarda barınan sitelerin olduğu, bildiğiniz internetten farklı bir alandır. Bilgisayarınızı açıp, Google'da aramalar yaparak web'deki tüm verilere erişebildiğinizi düşünüyorsanız, bu yazıyı okuduğunuzda anlayacaksınız ki gerçekten yanılıyorsunuz. ...Devamı.»
Suriye’de bulunan Süleyman Şah Saygı Karakolu’na yönelik olarak yapılan askeri operasyon gündeme bomba gibi düştü. Hükümet kanadı konuyu “başarılı bir operasyon” olarak sunuyor. Operasyonun üzerinden çok kısa bir zaman geçtiği için tüm taraflar görüşlerini ortaya koymadı. Biz de bu kafa karışıklığını ortadan kaldırmak için Siyaset Bilimci Tayfun Şahin’den konuyu değerlendirmesini istedik. ...Devamı.»
Ne alaka demeyin. Hepsini teker teker anlatacağım. Önce bir olayı hatırlayalım. Özgecan Aslan Çağ Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Psikoloji Bölümü 1’inci sınıf öğrencisiydi. Okulundan çıktı, Mersin’deki evine gitmek için bir arkadaşıyla minibüse bindi. Tarsus’ta oturan arkadaşı minibüsten inince araçta tek başına kaldı. Şöfor Suphi Altındöken minibüsü normal rotası dışına çıkardı, Özgecan’ın itirazlarına rağmen aracı tenha bir yere çekti ve genç kıza tecavüze kalkıştı. ...Devamı.»
İç güvenlik yasa tasarısının polisin yetkilerini artırması muhalefetin tepkisini çekiyor. Güvenlik güçlerine daha fazla silah kullanma yetkisi veren "iç güvenlik paketi" yasa tasarısı Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde görüşülmeye başlandı. Ancak bugüne kadar polise verilen vur emrinin 8 yıllık faturası çok ağır oldu. 8 yılda 183 kişi polis şiddeti nedeniyle hayatını kaybetti. Bu yasanın faturayı daha da büyütüp büyütmeyeceği tartışılıyor. ...Devamı.»
Kadına yönelik şiddet her geçen gün artarak devam ediyor. Korkutucu boyutlara ulaşan ‘erkek şiddeti’ her yıl dünyada binlerce kadının ölümüne neden oluyor. Resmi olmayan rakamlara göre, 2013’te 237 kadının öldürüldüğü Türkiye’de, bu sayı 2014’ün ilk 10 ayında 255’e yükseldi. IŞİD çetelerinin binlerce kadını köle pazarlarında satmasına sessiz kalan dünya, kadına yönelik şiddette durumun vahametini gözler önüne seriyor ...Devamı.»
Avustralya, kişi başına düşen milli gelir seviyesi bakımından dünyanın en zengin on ülkesi arasındadır. Dünyanın en izole ve tek başına bir kıtayı kaplayan ülkesi olan Avustralya’nın işgali ya da tehdit edilmesi zordur. Bununla beraber, Avustralya, 1900’den beri askeri ve güvenlik kapsamlı pek çok savaşa katıldı. Bunlar arasında Boer Savaşı, I. ve II. Dünya Savaşları, Kore, Vietnam, Afganistan ve Irak Savaşları'nı sayabiliriz. Bu savaşlar toplam 40 yıl sürdüğüne göre, 1901’de İngiliz Milletler Topluluğu’na (Commonwealth) devlet olarak katılan Avustralya, zamanının en azından üçte birini savaşlarla geçirmiş demektir. ...Devamı.»
Kim ne derse desin bu ülke vatandaşlarının bilmediği ve hatta ‘’ Devlet Sırrı’’ adı altında öyle olaylar olmakta ki, hakikati öğrenseniz dudaklarınız uçuklar. Bütün olayların odak noktası olan Milletvekili seçimlerinin yaklaştığı bu günlerde, olağan üstü konular gündeme gelmekte. Uzun müddet şimşekleri çeken bir istihbarat örgütünün başı, seçimler arifesinde görevinden istifa ediyor. ...Devamı.»
Etimoloji’ye, yani sözcüklerin kökeni ve evrimini inceleyen bilim dalına ilgi duyuyorsanız, piyasadaki en derli toplu ve eğlenceli başvuru kaynağınız Sevan Nişanyan’ın Adam Yayınları’ndan yayınlanmış olan “Sözlerin Soyağacı” adlı sözlüğü. Diler benim gibi başucu kitabı yapıp aklınıza estikçe rastgele bir sayfasını açıp birkaç sözcük okuyun, dilerseniz en başından başlayıp sayfa sayfa ilerleyin. ...Devamı.»
Eğitimde dinselleşme raporu… Halkevleri'nin son eğitim raporu okullardaki 'Gerici uygulamaları' gözler önüne serdi Milli Eğitim Bakanlığı’nın yaptığı son düzenleme ile tüm okullarda mescit açılmasının önü açıldı. Milli Eğitim Bakanı Nabi Avcı, ibadethane açılmasının ve ibadetin zorunlu olmadığını açıkladı. Ancak Halkevleri’nin son eğitim raporu okullarda yaşananları gözler önüne serdi. ...Devamı.»
Ne faiz, ne dolar, son 10 yılda Türkiye’de en çok resim kazandırdı. Doların yükselişi, enflasyonun yükselişi, faizlerdeki belirsizlik derken Türkiye’de yatırım aracı seçmek gitgide zorlaşsa da bir araştırma hem kazançlı hem de görece ‘güvenli’ bir yol olabileceğini gösterdi. ...Devamı.»
İşsizlik 1 yılda 5 kat artarak 1 milyon 937 binle rekor kırdı. Türkiye, bugün işsizlik oranında rekor üstüne rekor kırıyor. TÜİK verilerine göre Türkiye’de iş arayanların sayısı bir yıl öncesine göre 5 kat artarak 1 milyon 937 binle rekor kırdı. Bu artışta Türkiye’ye yerleşen Suriyelilerin etkisinin büyük olduğu belirtiliyor. ...Devamı.»
"Sakıncalı hallerde, Başbakanlık veya Bakanlıkların talebi üzerine TİB tarafından içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi" kararı Meclis'ten geçti. Yaşam hakkı ile kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması, milli güvenlik ve kamu düzeninin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması sebeplerinden bir veya bir kaçına bağlı olarak hakim veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde, Başbakanlık veya Bakanlıkların talebi üzerine TİB tarafından içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi kararı verebilmesine yönelik düzenleme, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edildi. ...Devamı.»
MetroPOLL şirketi, “İslam algısı” ve “şiddet” konularında anket yaptı. Buna göre, AKP seçmeninin yüzde 56’sı Charlie Hebdo saldırısını yabancı istihbarat örgütlerinin yaptığı kanaatinde. Dünyanın gündemine oturan Charlie Hebdo dergisine yönelik saldırının ardından kamuoyunda tartışma yaratan “İslam algısı” ve “şiddet”le ilgili MetroPOLL araştırma şirketi çarpıcı sonuçların yer aldığı anket yaptı. ...Devamı.»
Akademide “Hocaların hocası” diye de anılan Marksist iktisatçı Prof. Dr. Korkut Boratav’ı röportaja ikna etmek hiç kolay olmadı. ODTÜ silahını kullanıp Boratav’ın kıramayacağını bildiğim değerli hocam Doç. Dr. Galip Yalman’ı araya soktum, işe yaradı. ...Devamı.»
İç güvenlik paketi yasalaşırsa sapana 2 yıl, tabancaya 1 yıl hapis! 'Soğuktan korunmak için yüzünü kaşkol ile örten barışçıl göstericiye bile hapis cezası geliyor!' CHP, hükümetin seçimlerden önce yasalaştırmayı planladığı İç Güvenlik Paketi’ne ilişkin muhalefet şerhinde, ‘tabanca’ya paraya çevrilip ertelenebilecek şekilde 1 yıl ceza verilirken, ‘sapan’a 2 yıl hapis cezası getirildiğine dikkat çekti. ...Devamı.»
Her kim ki Türklerin kimlik sorunundan söz eder, her kim ki Türklerin Doğu ile Batı arasında iki arada bir derede kaldığını bir silah gibi kullanmaya kalkışır, ben o ona kuşkuyla bakarım. Ama ben size kuşkulu bakışımı açıklamadan, daha önce de yazılarımdan birinde mutlaka yazmış olduğumu sandığım birkaç anımdan söz edeceğim: ...Devamı.»
Türkiye Demokrasi Endeksi’nden sonra Özgürlük Raporu’nda da geriye gitti ABD merkezli düşünce kuruluşu Freedom House, 2015 Dünya Özgürlük Raporu’nu yayınladı. Yine ‘Kısmen Özgür‘ ülkeler arasında yer alan Türkiye rapora göre daha da geriye gitti. Türkiye son olarak The Economist’in Demokrasi Endeksi’nde de geriye giden ülkeler arasında gösterilmişti. ...Devamı.»
Orhan Veli’nin “Bütün Şiirleri” dahil hiçbir kitabında yer verilmeyen “Ölümüm” adlı şiiri, Köprü adlı sanat gazetesinde yayımlanışından tam 60 yıl sonra, Varlık’ın ocak sayısında okurla buluştu. Aylık edebiyat dergisi Varlık'ın ocak sayısında okuru bir hazine bekliyor. ...Devamı.»