İşçilerin Tarihi
1970 e vardığımızda sendikal hareket ve iktidar arasındaki manzara şöyleydi: Birkaç yıldan beri Türk-İş (Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu) konfederal (üst) yönetimi, patronlar ve Süleyman Demirel in yönetimindeki AP (Adalet Partisi) hükümeti, 1967 de kurulduğundan beri gittikçe güçlenen ve etkisi Marmara Denizinin eteklerinin çok ötesine yayılan DİSK...
Söz / Sözün Özü
Sözleşmek. Konuşmak. Söyleşmek. Yazmak. Yayınlamak : Tarihe, kendi tarihimize bir iz bırakmak. Bir katkıda bulunmak. Ana, baba, hala, teyze, amca, dayı, nene, dede ve benzeri büyüklerimizle söyleşiler yapmak : -Sözün gösterilmesi- için onları söyleşi yaparken kamerayla ölümsüzleştirmek. Evet Sözlü Tarihi canlandırmak. Sözlü Tarih?in olanaklarından en iyi biçimde yararlanmak mümkün.
İşçi Sınıfı
Var mı(ydı)? Yok mu(ydu)? Uzun çok uzun yıllar tartışması yapıldı: Osmanlı İmparatorluğu?nda ve hemen sonrasında Türkiye Cumhuriyeti de işçi sınıfı var mıydı? Yok muydu? İşçi Hareketi Tarihi konusuna 1960?ların ortasından beri merak, hem de ne merak, sardığım için o tarihten beri bu konu beni de birinci derecede ilgilendirdi.
Değerler Rabbi
İnsan doğayla ayrımını algıladığı andan itibaren algısıyla algıladığı arasında bir bağın olduğunu sezer. İlk elden duyusal bilinç düzeyinde de olsa bunun nedenlerini, gördüklerinin gerisinde neyin var olduğunun arayışına da başlamış olur. Algının kendisi bir üçlemenin birliğidir: algılanan, algılayan ve algı. Algı, şiddeti ve biçimi ne...
Eski bir yanardağı Aborijin hikayesi
Uzun zaman önce, Avustralya?nın güneydoğusuna dört dev yaratık gelmiş. Üçü, kıtanın diğer bölgelerine yürüyüp gitmiş ancak biri yere çömelmiş. Vücudu, Budj Bim adındaki bir yanardağa, dişleri ise yanardağın lavlarına dönüşmüş. Günümüzde bilim insanları, bölgedeki Aborjin Gunditjmara halkı tarafından anlatılan bu masalın aslında geçmişe dayanan bazı temelleri olabileceğini düşünüyor.
Kötülüğün Sıradanlığı
Okullardaki tarih kitaplarının içeriğini hatırlayın; eğitim süreci içinde size öğretilen tarih sanat tarihi ya da bilim tarihi değil, ağırlıklı olarak savaş tarihidir. İnsanlık tarihi gerçekten de büyük savaşlar ve katliamlarla doludur. İnsanlığın tuttuğu kayıtların atılım yapması dolayısıyla yirminci yüzyıl içinde yer alan bu korkunç şiddet olaylarına daha detaylı olarak tanıklık etmekteyiz.
KAOTİKA
-En parlak yıldızlar en büyük kaostan doğar- (Nietzsche.) Evrende var olan her şey olduğu haliyle kendini ortaya koyuş biçimi olarak bir ifadedir, bu haliyle kendinde nasılsa öyledir. İnsan dışındaki her varlık verili haliyle zorunlu-doğal yasalılığın hükmü altındadır. Görünüşler her ne kadar değişiyor olsa da yasalılık değişmeden kalır.
Türk ulusunu Araplaştırma projesi
Amerikalı ünlü siyaset bilimci Samuel P. Huntington 1996 da yayınlanan kötü şöhretli kitabı -Uygarlıklar Çatışması: Dünya Düzeninin Yeniden-İnşası-nda dünyayı şu dokuz uygarlık kümesi arasında paylaştırır: Batı, Latin Amerika, Afrika, İslami, Çini (Sinic), Hindu, Ortodoks, Budist ve Japon. Huntington a göre dört ülke ise, son tahlilde bu kümelerden birinde yer...
Güney Afrika daki mağarada 170.000 yıllık küllerde bulunan kömürleşmiş parçalar, şimdiye kadar bilinen en eski pişirilmiş kök sebzeleri çıktı. Bulgular, gerçek -paleo diyetin- modern patateslere benzer şekilde karbonhidrat bakımından zengin birçok kavrulmuş sebzeyi içerdiğini gösteriyor. Araştırma lideri Lyn Wadley, Bence insanlar karbonhidratlar ve proteinlerin bir...
2019 bütçesinde skandal rakamlar… Hükümetin "tasarruf bütçesi" olarak nitelediği 2019 bütçesini "saray bütçesi" diye adlandıran muhalefet yeni bütçede Diyanet ve Cumhurbaşkanlığı bütçelerinde öngörülen rekor artışa sert tepki gösterdi... Hükümetin "tasarruf bütçesi" olarak nitelediği 2019 bütçesini "saray bütçesi" diye adlandıran muhalefet yeni bütçede Diyanet ve Cumhurbaşkanlığı bütçelerinde öngörülen rekor artışa sert tepki gösterdi. ...Devamı.»
Siyasetin temiz bir uğraşı olduğunu söylemek mümkün mü diye hep düşünürüm. Geçmişte hep muhalefet liderlerinin iktidarlar için, sofrada bile yutulmayacak kadar alçak profilde söz ettiğine şahit olurduk. Birbirlerine ekranlardan, mikrofonlardan lugatlarda söylenmedik söz bırakmaz, karşılıklı akla gelmeyecek tabirleri yakıştırırlardı. Daha sonra bir bakarsınız menfaatler ön plana çıktığında kol kola kuzu sarması olurlar, kişiyi ahlaksızlıkla itham ederler, daha sonra yanyana yürürler iki ayrı hedefe doğru. ...Devamı.»
Bestekar Avni Anıl ustayı 1980li senelerde Ankara`da tanıdım. O tarihte Türk Sanat Musikisi Vakfı kurma girişimlerinde bir kaç sanatçı arkadaşımla, bu sanat dalına merak salmıştım. İçimde bu musikiye karşı bir eğilim zaten vardı ve bu kurum içinde, bir çok sanatçı ile hem fikirdik. Bir gün bestekar Avni Anıl usta ile Yaşar Özel büromuza geldi. Avni beyi eserleri dışında yüz yüze görüşme imkanı bulmuştum. Bir tarih duruyordu yanımda. Cumhuriyetin kuruluşundan beş sene sonra 23 Nisan 1928’de İstanbul’da Üsküdar’da dünyaya gelmiş. ...Devamı.»
Tunus’ta sınıf hareketi bir kez daha ayağa kalktı. Ekonomik kriz karşısındaki tepkileriyle siyasi krizi tetiklediler. IMF dayatmalarına karşı son 40 yılın en büyük kamu grevine imza attılar. 2011’den miras alınan tepki; emperyalizme, neoliberalizme ve sınıf tepkisini soğurmaya/parçalamaya dönük seçeneklere, kriz koşulları ve dayatmaları altında nasıl yanıt verilebileceğinin ipuçlarını taşıyor. ...Devamı.»
Dünya Meteoroloji Örgütü perşembe günü yayımlanan 2018 Küresel İklim Raporu, küresel ısınma tehdidinin boyutlarını bir kez daha gözler önüne koydu. Örgütün Başkanı Petteri Taalas, "İklim değişikliğini tamamiyle anlayabilen ilk jenerasyonuz ve bu konuda bir şeyler yapabilecek sonuncusuyuz." dedi. Küresel ısınma konusunda yeterince iyi adımlar atılamadığına dikkat çeken Taalas, "Sera etkisi yapan gazların yoğunluğu yine rekor seviyelere ulaştı. ve eğer bu trend devam ederse yüz yılın sonuna kadar sıcaklıklar 3 ila 5 derece artabilir." ifadelerini kullandı. ...Devamı.»
Talepler ve söylemler tamamen farklı olsa da partiler üstü ve örgütsüz olmaları nedeniyle isyan kimilerine Gezi Parkı eylemlerini hatırlattı, kimilerine Arap Baharı'nı. Fransa'da, "Sarı Yelekliler" adı altında örgütlenen yüzlerce kişinin akaryakıt zamlarına karşı protestolarıyla başlayan eylemler başkent Paris'teki Champs-Elysees Caddesi'nde devam ediyor. Bugünkü gösterilerde polis, göstericilere biber gazı ve TOMA'larla müdahale ederek onlarca kişiyi gözaltına aldı. ...Devamı.»
Avustralya çapında binlerce öğrenci, iklim değişikliği konusunda, Federal Hükümet'i uyarmak amacıyla boykot yaparak, dün (30 Kasım) okula gitmedi. Yaklaşık 200 okuldan yaşları 5-18 yaş arasında binlerce öğrenci protestoya katıldı. Ülkenin dört bır yanında düzenlenen protestolara, binlerce ilk, orta ve lise öğrencisi katıldı. Sosyal medyadan ve çeşitli haber kanllarından protestoyu duyuran öğrenciler, alkışlar arasında şehrin önemli merkezlerinde biraraya geldiler. ...Devamı.»
Avustralyalı bilim insanı George Paxinos, beyinde ince motor hareketlerini kontrol ettiği düşünülen yeni bir bölge keşfetti. Daha önce fark edilmeyen bölgenin hayvanlarda olmadığı, bu sebeple insanları hayvanlardan ayıran ince motor beceriler için kullanılıyor olabileceği düşünülüyor. İnce motor becerileri örneğin bir müzik aleti çalmak, yazı yazmak veya spor yapmak gibi insanları hayvanlardan ayıran becerilere deniyor. ...Devamı.»
Avustralyalı gizli servis ajanlarına yabancı ülke topraklarında daha geniş silah kullanma izni… Avustralya'da Gizli İstihbarat Servis (ASIS) ajanlarının yabancı ülke topraklarında daha geniş bir çerçevede ölümcül silah kullanmalarının önünü için bir tasarı hazırlandı. Avustralya'da yabancı ülke topraklarında çalışan istihbarat elemanlarının kendini savunma ve hükümet için çalışanları koruma için verilen silah kullanma izninin genişletilmesi için çalışma başlatıldı. ...Devamı.»
Türk Destanı ‘Dede Korkut’ UNESCO Dünya Somut Olmayan Kültür Mirası Temsili Listesi’ne oy birliğiyle kabul edildi. Türkiye’nin bir kültür mirası daha UNESCO listelerindeki yerini aldı. “Dede Qorqud/ Korkyt Ata/ Dede Korkut Mirası: Destan, Masal ve Müzik” çok uluslu dosyası olarak geçtiğimiz yıl mart ayında UNESCO’ya gönderilen Türkiye'nin kültür mirası temsili listesine 17’nci unsur olarak bugün itibariyle dahil edildi. ...Devamı.»
Birleşmiş Milletler, atmosferdeki sera gazı salınımının, 2017 yılında rekor seviyeye ulaştığı uyarısında bulundu ve üye ülkelerden bu konuda verilen çabayı en az üç misli artırmasını istedi. BM tarafından yayınlanan raporda, 2030 yılına kadar, sanayi devri öncesine kıyasla bu yüzyılda küresel ısı artışını 2 derecenin altında tutabilmek için gerekli sera gazı salınım seviyesinin belirlenen hedeften 13 milyar ve 15 milyar ton daha fazla olacağı uyarısı yapıldı. ...Devamı.»
BM raporuna göre, Asya ülkeleri geçen yıl kadınların sayıca en fazla öldürüldüğü yer olurken Afrika ülkeleri kadınların en fazla risk altında oldukları yer oldu. Birleşmiş Milletler (BM), 25 Kasım Kadına Yönelik Şiddete Karşı Uluslararası Mücadele ve Dayanışma Günü dolayısıyla “Küresel Cinayet Raporu”nu açıkladı. Rapora göre dünya genelinde her gün 137 kadın, eşi ya da bir yakını tarafından öldürülüyor. ...Devamı.»
ABD’nin Ohio eyaletindeki bir üniversitede tutulan Çingene Kızı Mozaiği’nin çalınan parçaları Türkiye’ye getirildi. ABD’nin Ohio eyaletindeki Bowling Green Eyalet Üniversitesinde sergilenen “Çingene Kızı” mozaiğinin çalınan parçaları, yetkililer tarafından teslim alındı ve Türkiye’ye getirildi. ...Devamı.»
Çin, 9 milyar dolar yatırımla kendi küresel konumlama sistemini geliştiriyor. Hali hazırda ABD Hava Kuvvetleri’nin yönetiminde olan GPS sisteminden rahatsız olan Çin, 9 milyar dolarlık yatırım ile kendi küresel konumlama sistemini geliştirmeye devam ediyor. Bugün Dünya üzerinde kullanılan GPS sistemi tüm ülkelere açık olsa da, ABD Hava Kuvvetleri tarafından işletilmekte. ...Devamı.»
Nüfusuna oranla dünyada en çok mahkum Amerika’dan sonra Türkiye’de… Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) nüfusuna oranla dünyada en fazla mahkuma sahip olan ülkeleri açıkladı. 2018 verilerine göre her 100 bin kişiden 655'ini hapishanesinde tutan ABD listede birinci sırada. Her 100 bin kişiden 287'sini hapishanelerinde tutan Türkiye ise listede ikinci sırada bulunuyor. ...Devamı.»
Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Donald Tusk, Avrupa Birliği'ne üye ülkelere, İngiltere ile varılan Brexit mutabakatını onaylama çağrısı yaptı. Pazar günü Brüksel'de Brexit gündemi ile yapılacak zirve öncesi İspanya, Cebelitarık'ın statüsü nedeniyle boykot tehdidinde bulunuyordu. Tusk'ın çağrısı İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'in Cebelitarık ile ilgili gerekli garantilerin alındığını açıklaması sonrası yapıldı. ...Devamı.»
ABD'li Demokrat Senator Jack Reed, Başkan Donald Trump'ın, ABD Merkezi Haberalma Teşkilatının (CIA), gazeteci Cemal Kaşıkçı cinayetine ilişkin ulaştığı veriler hakkında yalan söylediğini savundu. ABD Senatosu Silahlı Hizmetler Komitesi Kıdemli Üyesi, Rhodes Island eyaleti Senatörü Reed, Kaşıkçı cinayetine ilişkin CNN televizyonuna açıklamalarda bulundu. ...Devamı.»
Terör suçlarından hüküm giyen Avustralya doğumlu aşırılık yanlıları, yakında Federal Parlamento'da yapılacak radikal yasa değişiklikleri ile vatandaşlıklarını kaybedebilecek. Önerilen yeni yasalar, İçişleri Bakanın'nın, başka bir ülkenin vatandaşlığını taşıdığına "makul ölçüde" inandığı terör suçundan hükümlü birini, Avustralya vatandaşlığından çıkarmasına izin verecek. ...Devamı.»
Uluslararası yardım örgütü Save the Children (Çocukları Koruyun) Yemen'de 3 yıldır süren savaşta yetersiz beslenme nedeniyle hayatını kaybeden 5 yaş altı çocukların sayısının yaklaşık 85 bin olabileceğini açıkladı. Birleşmiş Milletler (BM) de geçen ay yaptığı açıklamada yaklaşık 14 milyon Yemenli'nin açlık tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu belirtmişti. ...Devamı.»