Ocak 2026’da Barcelona’da yayılan ve kısa süre sonra hareketin baskılarla çevrimdışı bırakıldığı bir “antisemitik nefret haritası” tartışmanın merkezine yerleşti. Bu harita projesi, Catalonia bölgesinde özellikle Barcelona’da yaklaşık 150’den fazla Yahudi mensuplu, bağlantılı veya öyle gösterilen işletme, okul, dernek ve kurumun lokasyonlarını kamuya açık şekilde işaretledi ve kullanıcı katkısıyla genişletilebilecek bir liste oluşturdu. Eleştiriler haritanın Yahudi kimliğini ve inanç topluluklarını hedef alma, damgalama ve ayrımcılığı meşrulaştırma aracı olduğunu vurguladı.

Bu olay, “politik eleştiri” kisvesiyle gizlense de pratikte kimlik temelli hedefleme, taciz ve potansiyel fiziksel saldırı riski doğuran bir araç olarak algılandı. İlgili harita, işletme adresleri, telefon ve e-posta gibi iletişim verilerini de içeriyordu ve kullanıcı katkısıyla genişletilebiliyordu. Bu tür bir listeleme, sadece ekonomik boyutta haksız bir damgalama değil; tarihsel olarak antisemitizmin en tehlikeli motiflerinden birini çağrıştırdı. 
Antisemitizmin Digitalleşen Biçimi ve Tarihsel Yankıları

Haritanın yayımlanması, yalnızca 21. yüzyıl politik tartışmalarına indirgenemeyecek kadar derin kültürel ve tarihsel sembolik kodlar içeriyor. Avrupa tarihinde Yahudi işletmelerin ve kişilerin açıkça işaretlenmesi, damgalanması ve hedef alınması, 20. yüzyılın karanlık dönemlerine kadar uzanan bir uygulamadır. Bu pratik, Nazi Almanya’sında işaretleme ve izole etme politikalarının öncü unsurlarından biri olarak kullanılmıştır ve ardından Kristallnacht gibi korkunç kitlesel şiddet olaylarına dönüşmüştür. 


Antisemitizmin tarihsel kökleri sadece Nazi dönemine indirgenmemelidir. Yahudilere yönelik damgalama ve dışlama Avrupa’nın uzun tarihine yayılmıştır. Orta Çağ’da Yahudilerin işaretlenmesiyle başlayan süreç, zaman içinde ekonomik, sosyal ve politik alanda ayrımcılık ve dışlama mekanizmalarına dönüşmüştür. Bu bağlam, bugün dijital ortamda bir harita ortaya koymanın potansiyel olarak dört temel riskini görünür kılar.

Hedef gösterme işaretlenen işletme ve kurumlar, ekonomik olarak zarar görebilir, bu işletmelerin çalışanları ve müşterileri güvensizlik hissedebilir.

Taciz ve fiziksel saldırı riski, bir lokasyonun “Yahudi bağlantılı” olarak herkese açık şekilde işaretlenmesi, özellikle halihazırda yükselen nefret ortamında kötü niyetli aktörler için bir “hedef listesi” işlevi görebilir.

Kimlik temelli damgalama, bu tür haritalar, bir dini ya da etnik topluluğu “öteki” olarak nitelendirir ve kolektif lekelemeye yol açar.

Nefret ve toplumsal polaryasyon, böyle bir harita, zaten hassaslaşmış siyasi konjonktürde  özellikle Ortadoğu’daki çatışmalar ve Avrupa’daki protestolar bağlamında nefret söylemi ve anti-Yahudi duyarlılığını güçlendirebilir. 

Barcelona Vakası: Antisemitizm mi, Politik Aktivizm mi?

Kritik nokta şudur bir kimliği veya inanç topluluğunu, suçlamalarla veya ideolojik etiketlerle coğrafi olarak kataloglamak, yalnızca bir fikir beyanı değildir, bu, kamusal alanda damgalama pratiğidir. Bu, antisemitik tarih ile çağdaş dijital platformlar arasında tehlikeli bir köprü kurar. 

Barcelona’daki Yahudi topluluğu ve sivil toplum örgütleri projenin kaldırılması için yetkililere başvuruda bulundu. İlgili şikayetlerde hem gözetim platformunun (GoGoCarto) sorumluluğu hem de bu tür içeriklerin nefret suçu ve ayrımcılık yasa kapsamına girme potansiyeli üzerinde duruldu. Ayrıca topluluk liderleri, bunun yalnızca yerel değil, Avrupa’da artan antisemitizm eğiliminin bir parçası olduğunu belirtti. 

Bu olay tesadüf değildir. Avrupa genelinde Yahudi cemaatleri son yıllarda yükselen nefret ve düşmanlığa dikkat çekmektedir. İspanya’da sadece harita vakası değil, Yahudi işyerlerine yönelik fiziksel saldırı ve ayrımcılık içeren graffiti gibi olaylar da raporlanmıştır. Bu tür olaylar, antisemitizmin salt “sözlü nefret” değil, hedefli eylem biçimlerine dönüştüğünü göstermektedir. 

Barcelonalı işletme sahiplerine yönelik dijital haritalamanın, sadece bir çevrimdışı müdahele ile kapatılması yeterli değildir. Bu tür uygulamalar, tarihsel olarak “güncel politik kurtuluş söylemleri” ile örtülü bir şekilde yeniden üretilebilecek ayrımcı pratiklere kapı aralar.

Bu harita meselesi, daha geniş bir toplumsal sorunsala işaret eder. Nefret söylemi ve ayrımcılık meşrulaştırıldığında, demokrasi kırılganlaşır. Yalnızca Yahudilere yönelik değil, herhangi bir etnik, dini veya cinsel azınlık için benzer hedefleme pratikleri, toplumda “biz” ve “öteki” kutuplaşmasını besler. Bu kutuplaşma ise toplumsal güveni zedeler, çeşitliliği, çoğulculuğu ve ortak yaşamı yıpratır, nefret temelli şiddeti normalleştirebilir  ,demokratik normların aşınmasına yol açabilir.

Bu tür uygulamaların özneleri değil, mekanizmaları sorgulamalıdır. Harita bir “aktivizm aracı” olarak savunulmaya çalışılsa da şu kritik noktalar ortaya konmalıdır:

Kimlik bazlı hedefleme, doğrudan ayrımcılığa hizmet eder. Yalnızca politik görüşler değil, insanların kimliklerinin coğrafi olarak işaretlenmesi, ayrımcılığın dijitalleşmiş bir formudur.

Dijital platformlarla nefret yayılımı, fiziksel sonuçlara dönüşebilir. Online etiketleme, fiziksel tacize ve şiddete zemin hazırlayabilir.

Tarihsel hafıza ve semboller dikkate alınmalıdır. Broşürleştirilmiş geçmişte benzer politikalar, Yahudi topluluklarını izole eden ve kitlesel şiddete açan geçmişlerle ilişkilidir, bu hatırlatılmalıdır. 

Barcelona haritası sadece yerel bir olay değil, Avrupa’da artan nefret söylemi çevresinde şekillenen bir fenomenin parçasıdır. Haritalama çalışması, “politik eleştiri” maskesiyle örtülse bile, kimlik temelli damgalama ve potansiyel taciz araçlarına dönüşme ihtimali bakımından tehlikelidir. Yahudi topluluklarının ve her türlü azınlığın eşit vatandaşlık ve güvenlik talepleriyle demokratik toplumların koruması, aktif olarak savunulmalıdır.

Demokrasi, çoğulculuk ve insan haklarına dayanan bir çerçeve üzerine kuruludur. Nefret temelli araçlara karşı çıkmak, yalnızca bir topluluğu değil, bütün bir toplumu korumaktır.