Bu konudan bugüne kadar pek kimseye bahsetmedim, ancak rahmetli validem, büyük dedemin köklerinin Mevlâna'ya kadar uzandığını söylerdi. Elde ettiğim birkaç belge de bunu doğruluyor. Kanımca, bu bağ nedeniyle rahmetli dedemin Yemen’de mutasarrıf olarak görev yaptığını ve orada nenemle nikâhlandığını biliyorum. Hangi yaşta evlendiğini bilmemekle beraber, yedi çocukları dünyaya gelmiş.


Yemen’den döndüğünde, Bursa İnegöl’de kendisine yine mülki bir görev verilmiş. Daha sonra, Kütahya Defterdarlığı'na atanmış. Sıtkı Efendi, halkın büyük saygı duyduğu bir insan olmuş. Hayal meyal hatırlarım, Kütahya’da Yeşil Camii karşısında, elli metrekarelik, iki katlı kâgir bir evde otururdu dedem ve ninem.

Bu ev, günümüzde hâlâ Kütahya Belediyesi’nin uhdesinde Asâr-ı Atîka olarak korunmakta. Aslında, bu evin varisleri arasında birçok Mevlevi kişi bulunmakta. Mevlâna’nın ikinci evliliğinden olan çocuklarının soyundan gelen Hacı Mollazade Mahmud’un torunları arasında Sıtkı Efendi de var. Aynı soy ağacında Münir Nurettin Selçuk ve oğlu Timur Selçuk da yer almakta.

Bir tarihte, bu soy ağacını kayda geçirip bir kenara yazmıştım, belki ileride araştırılır diye.

Rahmetli dedemin mutasarrıf olarak yaptığı işlerin temelinde tasarruf kelimesinin yattığına inanıyorum. Acaba sancağın gelirlerini koruma görevi var mıydı, tam olarak bilmiyorum. Kanımca, toplanan aşar, cizye, haraç, avarız ve diğer vergilerin harcanmasına yön veren bir makamda çalıştığını düşünüyorum.

Osmanlı’da toplanan vergilerden yapılan harcamalarda israf var mıydı, kesin olarak söylemek için çok daha fazla bilgiye ihtiyaç var. Ancak, kanımca saray harcamaları hariç, devletin diğer alanlarında harcamaların dikkatli yapıldığına inanıyorum. Hoca Nasreddin’in “Ye kürküm ye” hikâyesi misali, bu tür savurganlıkların ne sıklıkta yaşandığını bilmemekle beraber, Osmanlı döneminde bile halkın böyle konulara çokça şahit olduğunu düşünüyorum.

Günümüz Türkiye’sinde tasarruf kelimesi yerine sarf kelimesine sıkı sıkıya bağlı bir yönetim anlayışı olduğuna şahit olmaktayız. Bakınız, 17 Aralık 2024 tarihinde yayınlanan 2024/7 sayılı bir genelge var. Göstermelik bir genelge olduğuna inandığım bu tamimin ilk cümlesini paylaşmak isterim:
"Kamu kaynaklarının maksadına uygun, azami tasarruf prensiplerine riayet edilerek kullanılması, her kamu kurum ve kuruluşu ile görevlisi için bir görev ve aynı zamanda bir mecburiyettir."

Bu cümleye ek olarak, aynı kararnamede şu ifade de yer almakta:
"Temsil ve ağırlama ödenekleri, zorunlu haller dışında kullanılmayacaktır."

Bu ifadeye katılarak gülüyorum. "Zorunlu haller" konusunda karar verecek olan merci, zaten devletin kendisi olduğu için, bu göstermelik kararnamenin halkı değil yalnızca, devleti de kandırmaktan ibaret olduğunu düşünüyorum. Halk ise acınacak hâlini düşünüp buna gülmekte...

Toplanan vergilerden en büyük pay alan kurumlardan biri de Diyanet İşleri Başkanlığı. Biz, bu dünyadan ziyade, öteki dünyaya yatırım yapıp, bu dünyada sefillik çekmek adına yaşıyoruz gibi bir gerçeklik içindeyiz. İçişleri Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı gibi birçok bakanlıktan daha büyük bir bütçeye sahip olan kurum:

Beştepe Cumhurbaşkanlığı Külliyesi: 16 milyar 928 milyon 146 bin TL.
Mutasarrıf Sıtkı Efendi bugün yaşasaydı, bu keyfi idare mekanizmasına hangi kelimeyi yakıştırırdı, merak ediyorum diye bir sözüm geldi söyledim, hem nalına hem mıhına.