A Yorum
  Acilis Sayfasi Yap Sik Kullanilanlara Ekle  

   
A yorum Kurum
iletisim
login
yayin ilkeleri...



yazi dizileri

Yazı karekteri : (+) Büyük | (-) Küçük

Bu Siyasal Ortamda Ruh Sağlığımız

Kategori Kategori: Kul / Özerk Benlik | Yorumlar 1 Yorum | Yazar Yazan: Prof. Dr. M. Orhan Öztürk | 09 Mayıs 2009 04:07:42

Yaşar Kemal, bir başyapıt olan "Yer Demir Gök Bakır" adlı romanında, belirsizlikler içinde çaresiz kalan bir köy halkında giderek artan, bütün topluluğu saran, dayanılmaz boyutlara ulaşan yaygın bir bunaltı (anxiété) tanımlar. Köylünün büyük bir korku ile beklediği, onu donuna kadar soyacak olan alacaklı kişi bir türlü gelmemekte, beklenen olaylar bir türlü olmamaktadır.

Böyle bir belirsizlik içinde, giderek yaygınlaşan bunaltı yüzünden köylüler sağduyuyu yitirirler; törelerine, alışkanlıklarına uymayan tutarsız eylemler yaparlar. Sonunda da, köyün en aykırı kişisini kendilerine bir ermiş yaparak, söylencelerle, masallarla dolu bir gizemli dünyanın içine dalarlar. Roman, yaygın bir toplumsal bunaltının, bu bunaltıyı gidermek için kullanılan bilinçdışı savunma düzeneklerinin öyküsüdür.

Son 30-40 yılda toplumumuzda Yaşar Kemal!in “Yer Demir Gök Bakır” adlı romanındaki köylülerin durumuna çok benzer bir toplumsal ortamın gelişmekte olduğunu düşünüyorum. Bu toplumun insanları, sayısız belirsizlikler, tutarsızlıklar içinde, giderek derin bir bunaltıya sürüklenmekte, ruh sağlıklarını yitirmekteler.  Vatandaş, cebindeki paranın eridiğini görüyor, ama nereye varacağını bilemiyor. Siyasal ortamda sayısız beceriksizlikleri, tutarsızlıkları, dengesizlikleri, yalanları, yolsuzlukları görüyor, ama sonunu kestiremiyor.  Ekonomik, siyasal, yönetimsel açılardan her gün büyük sorunlarla karşılaşan, belirsizlikler içinde kalan bir toplum... Yıllardır ülke yönetiminde, çarpık siyasal yöntemlerle köşe başlarını tutmuş olan politikacılar ve bunlara uyan bürokratlar, ne yaptıklarını bilmez bir biçimde her gün yeni tutarsızlıklarla, akıl almaz konuşmalarla, eylemlerle, toplumu giderek artan belirsizlikler içine sokmaktalar. Eşine az rastlanır derecede ben-merkezci (egosantrik) ve özsevici (narsisist) liderlerin tutkuları ile başlatılmış olan seçim girişimleri büyük belirsizlikler, tutarsızlıklar, engellerle dolu. Topluma bir çözüm umudu verebilecek seçimlerin kendisi nasıl geçeceği belli olmayan bir süreç.  Bütün toplumu derinden etkileyen Güneydoğu sorunu da belirsizliklerle yüklü. Toplumun her kesimi, her kurumu büyük belirsizlikler, bilinmeyenler içinde sürekli, Godot'yu beklercesine, kurtarıcılar beklemekte. Her gün medyada yinelenen, çoğu içerikten yoksun konuşmaları ve yazıları toplumun ilgiyle, fakat bıkkınlık içinde izlemesi bu sıkıntılı bekleyişin göstergesi.
 
Çağdaş ruhbilim, insanoğlunun en büyük kaygı, bunaltı kaynaklarından birinin belirsizlik olduğunu kabul eder. Belirsizlik, yani önünü görememek, ne olduğunu, ne olacağını bilememek... Bu belirsizlik içinde giderek artan, yaygınlaşan bir kaygı, bir bunaltı toplumu sarmış gibi görünüyor. Yine çağdaş ruhbilim, bunaltıya karşı insanoğlunun bir takım savunmalara, uyum yollarına başvuracağını öğretir. Bu belirsizlikler içinde ortaya çıkan bunaltıya karşı toplumumuzda en sık kullanılan savunmalar, uyum yolları nelerdir? Bunlar arasında önemli gördüğüm birkaç savunma türünü burada açıklamak isterim. Bunlardan birincisi Yaşar Kemal’in Yer Demir Gök Bakır'da anlattığı gibi gizemli söylencelerle dolu inanç yollarına umut bağlamak. Son yıllarda toplumda cincilerin, medyumların, değişik tarikat öncülerinin, inanç sömürüsü yapan politikacıların büyük bir hızla artmakta olduğunu kimse yadsıyamaz. Bunlar, yukarıda tanımladığım belirsizliğe bağlı olan bunaltıya karşı insanların çaresizlik içinde sarıldığı kişiler ve onların oluşturduğu topluluklardır.

Önemli bir başka savunma yolu yadsımadır (inkâr). Yani, olan belirsizlikleri, doğan bunaltıyı yok saymak, bastırmak, üstünü örtmek için neler yapılabilecekse onların yapılması. Örneğin, insanların sürekli tüketime kaymaları, hiçbir kültüre1 değer taşımayan ve tanımayan medya gösterilerine tutulmaları, değerlerin yozlaşması, aldırmazlık, boşvercilik, şıkıdım şıkıdım eğlenceye düşkünlük gibi...
 
Böyle bir toplumsal belirsizliğin ve onun doğurduğu ruhsal bunalımın sağaltımı nasıl olabilir? Bireysel, toplumsal, siyasal düzeyde ne gibi çareler vardır? Toplumsal bunaltı ancak ve ancak özgür, demokratik bir ortamda giderilebilir.  Hastasına özgür demokratik bir konuşma ortamı sağlayamayan bir hekim, nasıl olumlu hasta-hekim ilişkisi kuramazsa, demokratik özgür ortamı sağlayamayan yöneticilerin egemen olduğu toplumlarda belirsizlikler ve bunaltı süregenleşir, sonunda da ağır patlamalar olabilir.  Ruh hekimliğinde, büyük bunaltılar içinde kalan bireyin sağaltımında en temel ilkelerden biri hastanın özsaygısını, kendine ve çevresine karşı güven duygusunu yeniden kazanmasını, özerk bir birey olarak gelişmesini,  kendi sorunlarını kendisinin çözmesini sağlamaya çalışmaktır. Bunun için, bir hekim her şeyden çok olumlu hasta-hekim ilişkisi kurmak zorundadır. Yalnız ilaçlar vererek hiçbir rahatsızlığın gerçek sağaltımı yapılamaz.
 
Bunun gibi, toplumsal düzeyde ilaç sayılabilecek geçici etkisi olan ekonomik reçeteler, yalanla dolu propagandalar, medya gösterileri genellikle toplumun ve bireyin güven duygusunu, özsaygısını sağlamakta etkisiz kalır. Özsaygıdan, özgüvenden yoksun çıkarcı, ben-merkezci politikacı, yönetici kendi toplumunun bireylerine bunları sağlayamaz.  Özsaygısı, özgüveni olan kişinin en önemli iki özelliği dürüstlük ve tutarlılıktır. Oysa ki günümüz politikacısının çoğunda, dürüstlük ve tutarlılığın hiç mi hiç olmadığı açıkça görülmektedir.
 
Bize en çok yardımcı olabilecek politikacı, kendine güveni, özsaygısı olduğu için toplumda dürüst, tutarlı kalmayı bilen, kendisinin ve partisinin çıkarından çok toplumun, ülkenin çıkarını düşünendir.   Bu tür politikacıları bulabilmek artık son derecede güç görünüyor.  Gene de, bir birey olarak yukarıda tanımladığım belirsizliklerin neden olduğu sıkıntımızı, bunaltımızı görebiliyorsak, demokrasinin ve özgürlüğün  güvencesi olan seçimlerde çok uyanık, dikkatli olmamız gerekiyor.
 
Cumhuriyet 18 Aralık 1995

 

Facebook'ta paylaş   |   Twitter'da paylaş


 | Puan: 10 / 1 Oy | Yazdırılabilir SayfaYazdır

Yorumlar

sadettin demiray { 12 Haziran 2009 09:55:51 }
çok çok gerçekçi bir yorum ve yaklaşım.hergün gündemin değiştiği ve değer olarak en başa paranın oturduğu bir toplumda bunaltının dışında ne bekleyebiliriz.
Diğer Sayfalar: 1.

 

Yorum Yazın



KalınİtalikAltçizgiliLink  
Simge Ekle

    

    

    

    







Almanya'ya iltica başvurularında Türkler Kürtleri geçti
Victoria Edebiyat Ödülününü Manus Adası’ndan bir mülteci kazandı!
UNICEF çocuklar için yardım çağrısında bulundu
ABD'nin Latin Amerika'da darbeler tarihi...
Bu seçimde 100 ile 165 yaşı arasında değişen 6 bin 389 seçmen var!!!

Trump’in yapay zeka atağı
Avustralya’da hükümet seçimlerden galip çıkarsa 1.25 milyon iş sözü verdi
ABD, Venezüella’nın işgali için gerekli koşulları yaratmakla meşgul
İstanbullar vergiyi sadece İstanbul için ödemiyormuş!!!
Brexit anlaşması parlamentoda reddedildi

Bile bile lades : Üçüncü havalimanı battı
Türkiye’de son 5 yılda 516 bin esnaf iflas etti
Açlık sınırı 2 bin lirayı geçti!
Türkiye’de milyarlarca dolar yerli sermaye yurtdışına kaçırıldı...
Dünya bildiğiniz gibi...

Neden bazı ülkelerde 'çay' bazı ülkelerde 'tea'?
Kız kıza muhabbet, haftada en az iki kez!
Avrupa'da neden sokak hayvanı yok?
ÇOCUK
Tek kullanımlık naylon poşetleri tüm mağazalarından kaldırıyor

Sansüre karşı ‘Yollara Düştük’ belgeseli erişime açıldı!
Türkiye’de 2018’in en çok okunan kitaplar
'3'üncü Boyutta Turhan Selçuk Çizgi Kahramanları'
Dede Korkut UNESCO listesine girdi
Umutsuz ve kitapsız olmayın

Algı çok tanık tek
Bir Süreç Olarak İnsan
Ütopya: Ayakları yerde, başı gökte
Atatürk ve Hegel : İki aklın buluşma noktaları
Mutluluk mu dedi biri…

‘Uyurgezer’ adımlarla felakete doğru
Dünyanın turnusol kâğıdı
2018 İklim Raporu: Dünya'yı kurtarabilecek son nesil biziz
Avustralya’da öğrencile gelecekleri için sokaktaydı…
Küresel ısınma için belirlenen hedeften uzaklaşılıyor

Pasaport yerine geçecek yüz tanıma yazılımı geliyor
En yüksek radyasyon seviyesine sahip akıllı telefonlar açıklandı
Dışkıdan Tuğlaya
Dünya futbol tarihinde bir ilk!
Facebook #10YearsChallenge masum olmayabilir.

Düşünceleri okuyan teknoloji bulundu
İlk defa genetiği değiştirilmiş bir primat klonladı
İnsan organizmasında bilinmeyen bir kan damarı tipi bulundu
Kemikte bir yol var
Sivrisineklere ‘doğum kontrol’!

Yeni döneme ABD, Rusya ve Çin'in silahlanma yarışı mı damga vuracak?
Dünyanın en güçlü dili İngilizce
Türkiye'nin "Bağımlılık Risk Profili Haritası" açıklandı
Freedom House raporu: Türkiye 2019’da da ‘özgür’ değil
Venezuela krizi: Hangi ülke, kimi destekliyor?

Umudum yok İnadım var!
Göbeklitepe’yi Yapanlar Kimdi?
Hızlı moda ,ucuz giysi, ağır bedel
'Sarı yelekliler herkesi şaşırttı ama sol örgütleri daha çok şaşırttı'
“Sarı Yelekliler” / Rüzgar Dolu Sarı Yeleklerinde

ALGI...
Eko...
Teminat
2019 RAKAMLAR
Mihriban

Sümer Atasözleri ve Özdeyişler
Museviliği benimsemiş tek Türk devleti : Hazarlar
İpek Yolu'nun kalbi: Özbekistan
Osman Hamdi Bey.
Ahilik


kose yazarlari En Cok Okunanlar
Son 30 günde en çok okunanlar
En Cok Okunanlar









Basa git